ماهنامه الکترونيکي دوران شماره 117   مرداد ماه 1394
 

 
 

 
 
   شماره 117   مرداد ماه 1394


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

تعداد نمايش: 71 باربافقی کیست؟
آیت الله بافقی خطاب به همسر رضاشاه و زنان درباری : شما چه کسانی هستید؟ اگر غیر از دین اسلامید پس دراین مکان شریف (حرم حضرت معصومه – س) چه می کنید؟ و اگر مسلمانید پس در حضور چندین هزار جمعیت در غرفۀ حرم چرا «مکشفة الوجه و الشعر» نشسته اید؟ سپس شخصاً آنان را از حرم بیرون راند و ....


تعداد نمايش: 76 باریک ورق از کارنامه بنی صدر
تيمسار شادمهر رئيس ستاد مشترك وقت و تيمسار باقري فرمانده وقت نيروي هوائي که گماشتگان بنی صدر در ارتش بودند در آستانه تجاوز آمریکا به طبس دستور داده بودند كه سريعاً توپ‌هاي ضدهوايي، كه حريم حفاظتي فرودگاه و پایگاه نظامی آن را تأمين مي‌كرد، جمع‌آوري شود. اين عمل در پايگاه‌هاي ديگر (مانند شيراز، ايستگاه رادار شرآباد مشهد و ...) نيز انجام شد. باند فرودگاه تهران تا روز تجاوز آمریکا بدون مراقبت بود.


تعداد نمايش: 57 بارتاملی بر یک اعتراف
ساواک در یک گزارش تحلیلی از عواملی چون فقدان عدالت اجتماعي و اقتصادي، شكاف عظيم طبقاتي در كشور، فساد اداري، فساد اقتصادي و مالي، گسترش دزدي و ارتشا، گسترش تبعيض و بي‌عدالتي در کشور، بي‌توجهي حکومت به مردم ، مشكلات فزاينده اقتصادي، توزيع تبعيض‌آميز ثروت عمومي ، گسترش فقر در جامعه، عدم توجه حكومت به روستائيان، عدم توجه حكومت به حل مشكلات جوانان، بي‌اعتمادي مردم نسبت به حكومت و... به عنوان ریشه های انقلاب یاد کرد.


تعداد نمايش: 63 بارچگونه پرونده حکومت 130 ساله قاجارها در زيرزمين خانه رضاخان درهم پیچید
روز 8 آبان 1304 خورشیدی با تصمیمی مخفیانه و سری که در زیر زمین خانه رضاخان گرفته شد به پرونده حکومت 130 ساله قاجارها در ایران خاتمه داده شد. مقاله حاضر به این تصمیم که زمینه ساز مصوبه روز بعد مجلس شورای ملی در انقراض سلسله قاجار بود پرداخته است.


تعداد نمايش: 55 بارشورایی که وجود نداشت!
یرواند آبراهامیان : اثبات واهی بودن شعار «سقوط نظام جمهوری اسلامی» که توسط سازمان مجاهدین خلق مطرح می شد، سرسپردگی این سازمان به رژیم صدام که در حال جنگ با مردم ایران بود، یکه تازی و جنگ طلب بودن این سازمان در «شورای ملی مقاومت» از عوامل اصلی فروپاشی سریع این شورا بود


تعداد نمايش: 63 بار4 سند در باره هویدا
مشخصه اصلي دوران صدارت سیزده ساله هويدا گسترش فساد در ابعاد مختلف بود . در راس این مفاسد ، بي‌بند و باري و فساد اخلاقي بود که هم شخص هویدا به آن آلوده بود و هم از طرف وی و کابینه اش در جامعه ترویج می شد. اسناد حاضر بیانگر گوشه ای از فساد اخلاقی هویدا می باشد.


تعداد نمايش: 44 بارنفوذ صهیونیسم در ایران عصر محمدرضا پهلوی
محمد شايسته وزير مختار رژیم شاه در عراق در خرداد 1328طی نامه ای به رئيس دفتر مخصوص شاه نوشت : «قسمت عمده فعاليتهاي اقتصادي ايران در دست يهودي‌هاي عراقي است و اين مسئله نه تنها از نظر اقتصادي بلكه از نظر سياسي باعث نگراني مي‌باشد.» به ضمیمه این نامه اسامي 42 شركت و كمپاني عمده يهودي كه در سراسر ايران به امور بازرگاني و تجاري مشغول و بازار اقتصاد ايران را در دست خود گرفته بودند قید شده بود.


تعداد نمايش: 49 بارپلیس سیاسی رضاشاه
در دوره سرتیپ محمد حسین آيرم بود كه دايره‌اي ويژه، كه به زودي ساير فعاليتهاي شهرباني را تحت‌الشعاع قرار داد، تحت عنوان ادارة سياسي تشكيل شد كه از آن تحت عناوين «اداره تأمينات»، «پليس سياسي» و «ادارة آگاهي» نيز ياد شده است. تمام اين عناوين به دايره ويژه شهرباني كه وظيفه اساسي آن تعقيب و سركوب مخالفان سياسي رضاشاه بود اطلاق مي‌شد.


تعداد نمايش: 53 بارکالبد شکافی یک حادثه تاریخی
شورش ضد یهودی مردم تهران در شهریور 1301 حادثه ای برنامه ریزی شده بود که رضاخان آن را با هدف تضعیف دولت قوام به راه انداخت. زیرا قوام که در خرداد همان سال رئیس الوزرا شده بود ابتدا میلسپو آمریکایی را به عنوان رئیس دارائی ایران استخدام کرده بود و سپس تلاش داشت تا شرکتهای نفتی آمریکایی را جایگزین شرکتهای انگلیسی کند.


تعداد نمايش: 49 بارنقد كتاب
«خاطرات احمد احمد»

احمد احمد با مكتوب ساختن خاطرات خويش، تصويري زنده از دوران مبارزه با رژيم وابسته پهلوي را با تمامي فراز و نشيبهاي آن پيش روي نسل حاضر قرار مي‌دهد. خاطرات احمد احمد از چنان قابليتي برخوردار است كه خوانندگان با دقت و تأمل در آنها مي‌توانند تجربيات و عبرتهاي گرانسنگي را به عنوان توشه‌اي براي تمامي مراحل و جوانب زندگي خويش برگيرند.


کودتای 28 مرداد
يكي از مهمترين فرازهاي حكومت 37 ساله محمد‌رضا پهلوي كه نقش مهمي در تحكيم پايه‌هاي رژيم وي داشت كودتاي 28 مرداد 1332 بود. اين كودتا كه در دوازدهمين سال حكومت پهلوي به وقوع پيوست، سبب تثبيت حاكميت او تا ربع قرن ديگر شد.
قيام مردم در 30 تير 1331 كه با رهبري آيت‌الله كاشاني صورت گرفت،‌ زمينه‌هاي لازم براي نخست‌وزيري دكتر محمد مصدق را فراهم ساخت. اين دومين دوره حكومت مصدق بود. چرا كه وي قبل از قيام 30 تير نيز از ارديبهشت 1330 تا 25 تيرماه 1331، عهده‌دار كابينه بود. گرچه وي در ‌آن 15 ماه توانسته بود حقانيت ايران را در مجامع بين‌المللي در خصوص ملي شدن صنعت نفت اثبات نمايد،‌ اما در همان مقطع با توطئه‌هاي بزرگي از جانب دولتهائي كه دستشان از منابع نفتي و سرمايه‌هاي مردم ايران كوتاه شده بود مواجه گرديد و دولتش در 25 تير 1331 زماني كه شاه درخواست او را براي واگذاري وزارت جنگ به كابينه وي رد كرد، سقوط نمود.
اما دور دوم فعاليت دولت مصدق در شرائطي آغاز شد كه وي قيام 30 تير به رهبري آيت‌الله كاشاني و تأثير رهبري روحانيت بر نهضت اسلامي و ملي مردم را به عينه مشاهده كرده بود. هر چند كه نتوانست يا نخواست كه از اين نقطه قوت در جهت تحكيم اقتدار دولت براي فائق آمدن بر توطئه‌ها استفاده كند. او در دوره يكساله كابينه دوم خود تلاش فراواني كرد تا به بهانه ضرورت آزادي عمل در اعمال اصلاحات در كشور، اختيارات خود را در برابر مجلس شوراي ملي كه مركز قانونگذاري و قدرت كشور بود، افزايش دهد، از نفوذ روحانيت بر دولت بكاهد و حتي‌المقدور از آيت‌الله كاشاني فاصله بگيرد. وي در اين راه به هشدارهاي گاه و بيگاه آيت‌الله كاشاني نيز كه او را از ايجاد شكاف و اختلاف در جامعه برحذر مي‌داشت بي‌اعتنائي كرد و مسلماً نقش اطرافيان و خط‌دهي‌هاي «سيا» و «اينتليجنت سرويس» را نمي‌توان در اين جدائي‌ها ناديده گرفت.
فاصله ايجاد شده ميان رهبران مذهبي و ملي كشور، سبب شد تبليغات هواداران دو طرف عليه يكديگر بالا بگيرد و بعضي مطبوعات وابسته به دولت جنگ رواني گسترده‌اي را عليه آيت‌الله كاشاني و روحانيت به راه بيندازند، جنگي كه تعمداً بيگانگان در آن مي‌‌دميدند.
فاصله زماني قيام 30 تير 1331 تا 28 مرداد 1332 در حقيقت مقطع شكل‌گيري و تعميق اختلافات مصدق با روحانيت و طبعاً زمان فراهم آمدن مقدمات كودتا بود. در اين مدت آمريكائي‌ها فعالانه وارد عمل شدند و پس از آنكه مطمئن شدند نمي‌توانند از راههاي سياسي، نفت از دست رفته ايران را بار ديگر به چنگ آورند، تصميم به كودتا گرفتند. انگليسي‌ها نيز با امريكائي‌ها معامله كردند و قسمتي از منافع خود را به آنها واگذار نمودند. سازمان جاسوسي آمريكا ابتكار عمل را براي انجام كودتا و ساقط كردن حكومت مصدق به دست گرفت. تشديد اختلاف ميان رهبران ملي و مذهبي كشور و نقش حزب توده به عنوان سخنگو و مجري سياست مسكو، زمينه‌ساز شكل‌گيري كودتا بود.
ابتدا در 25 مرداد كودتائي صورت گرفت كه ناكام ماند و شاه به خارج از كشور فرار كرد. با اين رويداد مصدق و اطرافيانش تصور كردند خطر برطرف شده است. به همين دليل حتي به هشدارها و تذكرات بعدي شخصيتهاي سياسي بيطرف و مستقل نيز اعتنائي نكردند. در چنين شرائطي يك روز قبل از وقوع كودتا يعني در 27 مرداد 1332 آيت‌الله كاشاني در صريح‌ترين هشدار خود،‌مصدق را از قطعي بودن كودتا باخبر كرد و حتي از فضل‌الله زاهدي به عنوان عامل كودتا ياد كرد. وي به خاطر بيم از به خطر افتادن استقلال مملكت در اوج فاصله گرفتن مصدق از روحانيت در نامه خود خطاب به وي چنين نوشت:
«حضرت نخست‌وزير معظم، جناب ‌آقاي دكتر مصدق دام اقباله.
عرض مي‌شود، گرچه امكاناتي براي عرايضم نمانده، ولي صلاح دين و ملت براي اين خادم اسلام بالاتر از احساسات شخصي است و علي‌رغم غرض‌ورزيها و بوق و كرناي تبليغات شما، خودتان بهتر از هر كس مي‌دانيد كه هم و غم، در نگهداري دولت جنابعالي است، كه خودتان به بقاي آن مايل نيستيد.


 
     استفاده از مطالب با ذکر منبع مجاز مي باشد.                                                                                                    Design: Niknami.ir