ماهنامه الکترونيکي دوران شماره 87   بهمن ماه 1391
 

 
 

 
 
   شماره 87   بهمن ماه 1391


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

تعداد نمايش: 1262 باراعتقادات مردم را ناديده گرفتيم ...
منشی فرح پهلوی: به نظر من اگر بنا بود اصلاحات ریشه‌اي در کشور به اجرا گذارده شود، ناگزیر مي‌بایست عامل مذهب مورد توجه قرار مي‌گرفت و اعتقادات دینی مردمی که اکثریت جامعه را تشکیل مي‌دهند، به عنوان یک نیروی پراهمیت اجتماعی در محاسبات گنجانده مي‌شد.


تعداد نمايش: 1395 بارهيكل : ساواك شاخه‌اي از سيا بود
مطرح است كه ساواك اساساً در پاسخ به هيچ نياز مغفول در كشور پديد نيامد. عملكرد آتي ساواك هم نشان داد كه هدف عمده آن تقويت بنياني نهادهاي مدني سياسي، اطلاعاتي ـ امنيتي كشور نبود. و اصولاً هم طرح تشكيل ساواك ابتكاري از سوي دولتمردان و هيئت حاكمه كشور نبود. حسين فردوست تشكيل ساواك را به سيا و امريكا نسبت مي‌دهد. وي معتقد است اين سازمان در راستاي توسعه شبكه‌هاي اطلاعاتي ـ امنيتي منطقه‌اي سيا تشكيل شد.


تعداد نمايش: 1325 بارابتذال موسيقي قبل از انقلاب از زبان يك موسيقيدان فرانسوي
«دانيلو» موسيقيدان فرانسوي : موسيقي ايران (در دوران رژيم شاه) تنزل فاحشي كرده و مسئول مستقيم اين سقوط و انحطاط هنري اداره هنرهاي زيبا و دستگاه راديو است.


تعداد نمايش: 6361 بارركن 2 ارتش ، رقيبي براي ساواك
ركن 2 ارتش كه بعدها به ادارة دوم ارتش تغيير نام داد در ابتدا فعاليتهاي محدودي در عرصة اطلاعات داخلي داشت و عمده وظيفه آن نيز ضداطلاعات و جمع‌آوري اخبار و اطلاعات از كشورهاي خارجي بود. گفته مي‌شد گزارشات نهايي آن تا اواخر دهة 1320 براي شاه و نخست‌وزيري فرستاده مي‌شد و گويا در مقاطعي نسخه‌اي از آن گزارشات به اشرف پهلوي نيز تسليم مي‌شد. در كتاب خاطرات جهانگير تفضلي ، غلامرضا مصور رحماني عمده وظايف ركن 2 ارتش را جمع‌آوري اطلاعات خارجي و امور ضدجاسوسي برشمرده است


تعداد نمايش: 1852 بارآخرين تصميم ....
در جلسه شوراي عالي نيروهاي مسلح رژيم شاه كه در ساعت 30/10 روز 22 بهمن 1357 با حضور 27 نفر از بلند پايگان نظامي رژيم در ستاد ارتش تشكيل شد ، برخي خواستار همبستگي با مردم و برخي خواستار اعلام بيطرفي ارتش بودند . اما پس از راي گيري به اتفاق آراء «بيطرفي ارتش» در حوادث انقلاب اعلام شد و مورد تصويب قرار گرفت و متن آن در بيانيه اي رسمي با حذف كلمه «شاهنشاهي» از ارتش ، منتشر شد و ...


تعداد نمايش: 1697 باربازخوانی پرونده ساواک
گازیوروسکی: در دهه 1970 صدها ایرانی توسط ساواک اعدام شدند. بسیاری یا زیر وحشیانه‌ترین شکنجه‌ها قرار گرفتند، یا هنگام فرار گلوله باران شدند و یا به سادگی ناپدید شدند. در این سالها عفو بین الملل در گزارشهای خود تصریح داشت که هیچ دولتی در جهان سابقه‌اي بدتر از رژیم شاه در زمینه حقوق بشر ندارد...


تعداد نمايش: 1209 بارجان استمپل : شاه مجري هوسهاي آمريكا بود !
جان استمپل : شاه،‌آن قدر به ايالات متحده نزديك شده بود كه به نظر مي‌آمد بيشتر براي مقاصد آمريكا فعاليت مي‌كند تا هدف‌هاي ايران. كساني كه در آمريكا پرداختن بيش از حد به موضوع ارتش ايران را غير ضرور مي‌دانستند، مي‌پرسيدند كه چرا بايد چنين باشد؟ پاسخ اين بود كه : شاه دست نشانده بنده‌وار و مجري هوس‌هاي امپرياليسم آمريكاست. شاه در جاه‌طلبي‌هاي منطقه‌اي، ديگر توجهي به مصالح و منافع كشور خود ندارد .


تعداد نمايش: 2733 بارگاردن پارتي هاي اشرف پهلوي
فردوست : اشرف رسماً پول مي‌گرفت و شغل مي‌داد، از وكالت تا وزارت و سفارت و هيچ ابايي نداشت. سپس دستور مي‌داد كه در زمان اشتغال هر كاري مي‌خواهي بكن و اين قدر به من بده! يكي از منابع مهم درآمد اشرف بليت‌هاي بخت‌آزمايي بود كه ماهيانه ميليونها تومان حق و حساب مي‌گرفت. در اين مسئله من مدرك داشتم و به محمدرضا هم گزارش كردم و البته طبق معمول اهميتي نمي‌داد


تعداد نمايش: 1241 بارمصيبت استراتژيك آمريكا
برژينسكي : سقوط شاه از نظر استراتژيك براي ايالات متحده آمريكا و از نظر سياسي، براي كارتر، يك مصيبت به شمار مي‌رفت. شايد از نظر تاريخي ، مصيبت مذكور اجتناب‌ناپذير بود. موج بنيادگرايي اسلامي بيش از حد قدرت داشت، و نمي‌شد شاه را از جنون خود بزرگ پنداري، و در نهايت بي‌ارادگي‌اش نجات داد.


تعداد نمايش: 1550 بارنقد كتاب
«خاطرات دكتر بقايي»

كتاب خاطرات دكتر بقايي به صراحت بيانگر اين واقعيت است كه وي كوچكترين گامي در جهت پيروزي نهضت اسلامي و انقلابي مردم ايران برنداشت . خود وي اين نكته را بيان مي‌دارد: «من در جريان راهپيماييها مطلقاً شركت نكردم.» ‌(ص436) و يا: «من تا آخر طرفدار بقاي سلطنت بودم» ‌(ص439) همين مقدار براي تنوير ذهن آنان كه كمترين شك و شبهه‌اي پيرامون شخصيت سياسي و ماهيت فكري وي دارند، بايد كافي باشد.


علاقه به تاريخ را در فرهنگ عمومي تقويت كنيم
فرهنگ عمومي فضايي است همگاني كه همگان در آن انديشه و احساس مي‌كنند و با يكديگر در تعامل قرار مي گيرند . يكي از عناصر اساسي شكل دهنده اين فضاي عمومي ، تاريخ است . از آنجا كه تاريخ ميراث مشترك يك ملت است و همگان نسبت به آن احساس پيوند و تعلق دارند ، و در همان حال ، تاريخ ، خود در شكل گيري فرهنگ مشترك جامعه نقش اساسي دارد ، سهم و جايگاه آن در فرهنگ عمومي جامعه مهم و حائز اهميت است .
درس تاريخ و كتاب درسي تاريخ ، هرچند در تقويت تاريخ در فرهنگ عمومي جامعه سهم اساسي دارد ، اما آن را نمي‌توان كافي دانست . با وجودي كه آموزش و پرورش روز به روز گسترش بيشتري مي‌يابد و عده بيشتري به نحوي منظم با تاريخ آشنا مي‌شوند ، اما بايد توجه داشت كه درس تاريخ با محدوديت حجم و محتوا رو به روست و دوران تحصيل نيز فقط بخشي از زندگي هر انساني را شامل مي‌شود . اين در حالي است كه مردم يك جامعه نياز دارند مدام با تاريخ كشور خود آشنا شوند و نسبت به آن علاقه مند گردند . براي توسعه دانش و بينش تاريخي نزد مردم ، دو عرصه سنتي و جديد ، هر دو مطرح هستند .
در فرهنگ سنتي جامعه ما ، گوسان ها ، خنياگران ، مداحان و نظاير آنها با نقالي ، قصه خواني ، شاهنامه خواني ، روضه خواني ، شبيه خواني يا پرده خواني در ميدان هاي عمومي ، زورخانه ها و قهوه خانه ها ، دانش تاريخي را به مردم منتقل مي‌كردند . در همان حال نقش ها و تزئين هايي كه در بنا ها ، لباس ها ، كاشي ها ، ظروف و نظاير آنها به كار مي‌رفتند ، نوعي پيام تاريخي را انتقال مي‌دادند . حتي نام‌گذاري اشخاص و اماكن يا پديده هاي تاريخي و به طور كلي هر آنچه كه گوياي يك موجوديت تاريخي است نيز در اين راستا موثر بوده است . اعياد ملي و ديني و مناسبت ها و مراسم گوناگون ، اعم از جشن و عزا نيز در تقويت نقش تاريخ در فرهنگ عمومي كاربرد داشته و دارند .
در عرصه ارتباطات جديد نيز امكانات بسياري براي توسعه دانش تاريخي جامعه وجود دارد . راديو و تلويزيون و شبكه هاي رايانه اي و سينما و تئاتر و موسيقي ، همگي ابزارهاي بسيار كارايي در بهره گيري از تاريخ هستند . وقايع تاريخي نيز خود همواره دستمايه نوشتن فيلمنامه بوده اند . بسياري از برنامه هاي چنين رسانه هايي محتواي تاريخي دارند . فقط لازم است همه آنها را از نظر كمي و كيفي ارتقا بخشيد و قضاوتهاي مستمر در باره آنها را علمي تر ساخت .
در كشور انگلستان علاوه بر برنامه هاي تاريخي فراواني كه راديو و تلويزيون دارند دو شبكه نيز به پخش فيلم ها ، گزارش ها و مباحث تاريخي اختصاص دارد . در دنياي امروز يكي از شيوه هاي مهم توسعه دانش و تفكر تاريخي ، بهره گيري از ميراث فرهنگي ، اعم از مادي و معنوي است . در همه جا نسبت به حفظ بافت قديم شهرها و حفظ ابعاد عمارات اقدام مي‌كنند و شرايطي را پديد مي آورند تا فضاي كالبدي شهر به طور عادي القاكننده و انتقال دهنده تاريخ گذشته به عموم مردم باشد . برپايي مجسمه ها ، بناهاي يادبود ، نصب لوحه ها و نظاير آنها نيز به طور وسيعي مورد استفاده قرار مي‌گيرند .
مطبوعات هم به دليل گستردگي كاربرد و همگاني شدن ، در دنياي جديد نقش مهمي دارند . در همه نشريات مطالب تاريخي بسياري ديده مي‌شوند . به علاوه ، نشرياتي كه به طور خاص به تاريخ مي پردازند ، بسيار متعدد و متنوع هستند . در كشور بريتانيا بيش از يكصد مجله خاص تاريخي انتشار مي‌يابد . تعدادي از آنها مخصوص متخصصان تاريخ است اما تعداد زيادي نيز براي عموم مردم تهيه مي شود . چنين مجلاتي از نظر محتوا و كيفيت چاپ قابل توجهند و به نحوي جذاب تهيه مي شوند .
با عمومي ساختن دانش و بينش تاريخي مي توان سطح فرهنگ عمومي جامعه را ارتقاء اساسي داد.

دكتر عبدالرسول خيرانديش، آموزش تاريخ ، دوره ششم ، شماره 19

 
     استفاده از مطالب با ذکر منبع مجاز مي باشد.                                                                                                    Design: Niknami.ir