ماهنامه الکترونيکي دوران شماره 120   آبان ماه 1394
 

 
 

 
 
   شماره 120   آبان ماه 1394


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

تعداد نمايش: 1218 بارجلال آل احمد: سعودی‌ها لیاقتِ اداره حج را ندارند
جلال آل احمد در 51 سال قبل: چاره‌ای نیست جز اینکه بگوییم، سعودی‌ها لیاقتِ اداره‌ی این مشاهد را ندارند؛ مدینه و مکّه و عرفات و منا را باید از زیرِ نگینِ این حضرات بیرون کشید و دو شهرِ بین‌المللیِ اسلامی اعلام کرد و به جای شرطه های سعودی، راهنماهایی از ملل مختلف جهان قرار داد.


تعداد نمايش: 1292 باركاپيتولاسيون و آن نطق تاریخی
 جيمز بيل محقق آمريكايي : روشنفكران مذهبي و غيرمذهبي ايران، به شدت با لايحة مصونيت خارجيان از تعقيب قانوني مخالف بودند. اما يكي از رهبران مذهبي در 26 اكتبر 1964 (4 آبان 1343) يك روز بعد از تصويب وام دويست ميليون دلاري براي تجهيزات نظامي و چهل و پنجمين سالروز تولد شاه، قدعلم كرد و به طور علني اين موافقتنامه را محكوم نمود. نام اين سخنران آيت الله روح الله خميني بود. سخنراني پرشور او يكي از مهمترين و تحريك كننده ترين بيانات سياسي ايراد شده در ايران در قرن بیستم ميلادی است.


تعداد نمايش: 1160 بارنامه 90 سال پیش کنسول ایران در باره جنایات ابن سعود
اهالي مكه معظمه به بدبختي و فلاكت افتاده‌اند. مالك هيچ چيز نيستند؛ فقير و گدا شده‌اند و نيز ذليل و خوار زيردست وهابي‌ها مي‌باشند، يك نفر عرب بدوي وهابی به بزرگ‌ترين شخصیتهای مكه اهانت مي‌کند و آنها ابداً قوت جواب ندارند. احكامي كه در مكه اجرا مي‌شود با شرع انور و عرف منافات دارد. وهابی ها همه آثار متبركه را هدم كرده‌اند و....


تعداد نمايش: 1156 بارچگونه یک دیپلمات، پدر چای ایران شد...
کاشف السلطنه هنگامی که به عنوان کنسول ایران راهی هند شده بود، در آن کشور با صنعت چاي و روش های كشت آن آشنا شد و آن را فراگرفت و هنگامي كه به ايران بازگشت مقدار زيادي تخم چاي و قلم گياه آن را با خود آورد و كشت چاي را در منطقه گيلان آغاز كرد و رونق داد.


تعداد نمايش: 1437 بارایران، اولین موضوع در تاریخ شورای امنیت
نخستین موضوعی که در تاریخ شورای امنیت سازمان ملل، به این شورا برده شد در باره ایران بود. در باره شکایت ایران علیه دولت شوروی راجع به مداخله آن کشور در امور داخلی کشورمان و عدم فراخوانی قوای روس از نواحی شمالی ایران....


تعداد نمايش: 1134 بارعَلَم: سلطنت موروثی خلاف عقل است
سلطنت در دنیا رنگی ندارد. آن هم سلطنت موروثی که خلاف عقل و منطق است. به چه مناسبت باید فرزند بزرگ شاه مالک جان و مال مردم باشد؟...چرا نمی گذارید مردم آزادانه در مورد گرفتاری ها و مسائل خود حرف بزنند؟ این چه ضرری دارد؟... مردم ما عمیقاً ناراضیند... من وحشت دارم از روزی که همه چیز از هم بیاشد...


تعداد نمايش: 1074 باراستخدام در کارخانه ابریشم‌بافی رضاشاه!
وقتی برای کارخانه ابریشم بافی رضاشاه در چالوس کارگر ماهر حاضر به استخدام نشد، ماموران رضاخان صدها ابریشم باف را در یزد دستگیر کرده به کلانتری بردند و هر بار که تعداد آنها به اندازه بار یک کامیون می شد، آنان را با کامیون به چالوس انتقال می دادند. هرکس هم که منکر مهارت خود می شد آنقدر کتک می خورد تا اعتراف کند و ...


تعداد نمايش: 1037 بارنفرت ایرانیها از انگلیس
به روایت جناب وزیر مختار!

سرريدربولارد وزير مختار انگليس در ايران در سالهاي جنگ دوم جهاني، در گزارشي به تاريخ دهم اسفند 1321 به وزارت امور خارجه انگلستان هشدار داد كه بريتانيا بطور شديدي محبوبيت خود را در ايران و نزد ايرانيان از دست داده و انگليسيها روز بروز بيشتر مورد تنفر و انزجار ايرانيان قرار مي‌گيرند.


تعداد نمايش: 3126 باربازخواني پرونده محمود جعفريان
محمود جعفریان از اعضای حزب توده بود که بعدها برای جبران گذشته خود به رژیم شاه گروید و در مناصبی چون مدیریت خبرگزاري پارس، معاونت راديو تلويزيون، مديريت اطلاعات و اخبار راديو تلويزيون، قائم‌مقامي دبيركل حزب رستاخيز، كارشناس مسائل سياسي و فرهنگي كشورهاي عربي و خليج فارس، عضويت در كميته ارزش‌يابي انقلاب آموزشي، عضويت در كميته آموزشي حزب رستاخيز ، نويسندگي در مطبوعات و... خدمات شایان توجهی به رژیم پهلوی کرد.


تعداد نمايش: 1381 بارنقد كتاب
«سفرنامه جيمز موريه »

كتاب سرگذشت حاجي‌باباي اصفهاني توسط جيمز موريه، منشي سفارت انگليس در ايران، نوشته شده و شهرتي به هم زده است. در اين كتاب ايران و ايراني هر چه زشت‌تر و ضعيف‌تر نشان داده شده است. نويسنده كتاب كه تنها به دنياي حكام و بزرگان راه داشته، آنچه را ميان آنان مي‌ديده به كل جامعه ايران تسري داده، و در جهت پيشبرد اهداف استعماري انگليس در ايران، سه نهاد قدرتمند و اصلي جامعه ايران يعني دين، دولت و خانواده را غرق در ناتواني و فساد ترسيم كرده است.


سهم ايرانِ بی طرف
از جنگ جهاني اول


روز 9 آبان 1293 به دستور احمد شاه قاجار، مستوفی الممالک صدر اعظم وقت ایران در بیانیه ای رسماً بیطرفی ایران را در جنگ اول جهانی اعلام کرد. این جنگ تنها 8 روز پس از تاجگذاری احمدشاه آخرین پادشاه سلسله قاجار آغاز شد ولی قدرتهای درگیر، ایران را به یکی از میدانهای عمده جنگ تبدیل کردند.
خمیرمایه سیاست متفقین در خاورمیانه، تصمیماتی بود که آنها در خلال جنگ جهانی اول اتخاذ کردند. در ماه مه 1916 همزمان با سومین سال جنگ به موجب پیمان موسوم به «سایکس پیکو» کشورهای خاورمیانه از قلمرو عثمانی جدا شدند و به مناطق تحت نفوذ انگلیس و فرانسه تقسیم گشتند. در اکتبر 1916 قیام شریف حسین با کمک انگلیسی ها در عربستان به وقوع پیوست و عربستان را از قلمرو عثمانی جدا کرد. در مارس 1917/اسفند 1295 بغداد به تصرف نظامیان انگلیسی درآمد. در اکتبر 1917/مهر 1296 انقلاب بلشویکی روسیه به چهار قرن سلطه تزارها بر این کشور خاتمه داد. در نوامبر 1917/آبان 1296 اعلامیه بالفور انتشار یافت و اولین سنگ بنای تاسیس رژیم اسرائیل در فلسطین به زمین نهاده شد. در دسامبر 1917/ آذر 1296 بیت المقدس توسط نظامیان انگلیسی اشغال شد.
این رویدادها گرچه بخشی از جنگ جهانی اول نبود ولی تحت تاثیر شرایط جنگ به وقوع پیوست. طبعاً ایران هم به عنوان یکی از کشورهای عرصه خاور میانه از تبعات جنگ در امان نماند. دولت ایران بلافاصله پس از آغاز این جنگ بیطرفی کامل خود را اعلام کرد ولی دولتهای درگیر این بیطرفی را نادیده گرفتند و به بهانه هایی از جمله وجود جاسوسان آلمانی در ایران، ورود قوای عثمانی به غرب ایران و لزوم حفظ امنیت هند، نیروهای خود را از هر سو وارد ایران کردند. روسهای تزاری به فرماندهی «باراتف» از بندر انزلی تا اصفهان را میدان تاخت و تاز خود قرار دادند. عثمانیها با حمایت آلمان از مرزهای غرب کشور تا مرکز همدان پیش آمدند و انگلیسیها از جنوب و مشرق تا قائنات جلو رفتند. با آنکه ایران از کانون اصلی جنگ یعنی اروپا فاصله زیادی داشت ولی به یکی از میدانهای عمده جنگ تبدیل شده بود. ایران در آن زمان با انقلاب مشروطیت، مرحله جدیدی از تاریخ خود را آغاز کرده بود. انقلابیون صدر مشروطه در تلاش برای آزادی کشور، قطع دست بیگانگان و احیای استقلال و تمامیت ارضی و حاکمیت ملی کشور بودند. اما عملکرد قوای بیگانه و هجوم آنها به شهرهای شمالی، جنوبی و غربی کشور راه هرگونه دستیابی به استقلال و ثبات را از ایران سد کرده بود. در این میان وجود شخصیتها و رجالی که هرکدام از آبشخور یکی از قدرتهای مداخله گر تغذیه می شدند، بلای دیگری بود که حاکمیت ملی، تمامیت ارضی و استقلال مردم ایران را نشانه رفته بود.
روسیه و انگلستان در خلال جنگ جهانی اول عملاً با انعقاد قراردادهایی ایران را به مناطق تحت نفوذ خود تبدیل کرده بودند و ورود نظامیان آنان به داخل کشور که غالباً با استناد به این قراردادها صورت می گرفت سبب شده بود که دولت مرکزی حتی در تهران قدرتی نداشته باشد. یکی از این توافق نامه ها پیمان معروف 1915 بود که در 28 دی 1293 میان روسیه و انگلستان به امضا رسید. این پیمان که به فاصله 80 روز پس از اعلام بی طرفی ایران در جنگ به امضای دو دولت مذکور رسید قلمرو نفوذ دو کشور روسیه و انگلستان در ایران را بیش از آنچه که در پیمان 1907 آنان مقرر شده بود، توسعه داد. (پیمان 1907 میان روسیه و انگلستان ایران را به سه بخش شمالی، میانی و جنوبی تقسیم کرد. روسها ناحیه شمالی و انگلیسی ها ناحیه جنوبی را قلمرو نفوذ خود دانستند و تنها بخش میانی کشور به دولت ضعیف قاجار واگذار شد.) به موجب پیمان 1915 روسیه و انگلستان حقوق و امتیازات بیشتری برای خود در ایران قائل شدند و هزینه نگاهداری نیروهای خود در ایران را نیز به گردن دولت تهران گذاشتند.


 
     استفاده از مطالب با ذکر منبع مجاز مي باشد.                                                                                                    Design: Niknami.ir